Podniesienie potencjału retencyjnego i odtworzenie naturalnych poziomów wód powierzchniowych i podziemnych na obszarze subregionu konińskiego to jeden z flagowych projektów planowanych do realizacji ze środków Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji w ramach Terytorialnego Planu Sprawiedliwej Transformacji Wielkopolski Wschodniej. Zarząd Województwa Wielkopolskiego podjął decyzję o dofinansowaniu projektu PGW Wody Polskie pt. „Zwiększenie retencji i odbudowa zasobów wodnych terenów pogórniczych na obszarze Wielkopolski Wschodniej” w ramach Programu Fundusze Europejskie dla Wielkopolski na lata 2021-2027 (następcy WRPO 2014+), tj. programu, który będzie wdrażany na poziomie regionalnym przy udziale Urzędu Marszałkowskiego Województwa Wielkopolskiego oraz Agencji Rozwoju Regionalnego S.A. w Koninie. Wartość projektu szacowana jest łącznie na 120 mln zł.

„Realizacja projektu wpłynie korzystnie na poprawę stosunków wodnych na obszarze objętym negatywnym oddziaływaniem górnictwa odkrywkowego, a tym samym przyczyni się do minimalizowania skutków suszy czy podniesie bezpieczeństwo powodziowe w dolinie środkowej Warty. W ramach projektu do 2027 roku planuje się odtworzenie sieci hydrograficznej i zasobów wodnych w subregionie na terenie powiatów pozostających w strefie oddziaływania górniczego. Projekt przyczyni się do powstania kilku zbiorników wodnych w miejscu dzisiejszych odkrywek, które docelowo mają zostać przekazane Państwowemu Gospodarstwu Wodnemu Wody Polskie” – powiedział Prezes Maciej Sytek, Pełnomocnik Zarządu Województwa Wielkopolskiego ds. restrukturyzacji Wielkopolski Wschodniej.

Realizacja projektu, obejmującego łącznie 25 inwestycji, przyczynić się ma do zwiększenia retencji powierzchniowej o około 900 mln m3, a retencji podziemnej o blisko 1,5 mld m3. Pozytywnie wpłynie również na odbudowę zasobów wodnych jezior Pojezierza Gnieźnieńskiego. Przewiduje się, że poprawione zostaną stosunki wodne na terenie o powierzchni ok. 3 tys. km2.

„W subregionieodtworzone mają zostać siedliska wodno-błotne oraz odbudowane poziomy wód nagruntach leśnych i rolnych, co pozwoli na zwiększenie produkcji żywności orazpoprawi dostępność wód dla lasów, zwiększając ich odporność” – powiedziałPrezes Maciej Sytek.

Projekt przygotowany zostałprzez PGW Wody Polskie. W ramach prac nad projektem odbyło się kilka spotkańprzedstawicieli Urzędu Marszałkowskiego Województwa Wielkopolskiego w Poznaniu,Agencji Rozwoju Regionalnego S.A. w Koninie oraz Regionalnego ZarząduGospodarki Wodnej w Poznaniu, w ramach których dyskutowano nad kształtemprojektu w odniesieniu do wsparcia ze środków unijnych. Ponadto w ramachnegocjacji Terytorialnego Planu Sprawiedliwej Transformacji WielkopolskiWschodniej, precyzującego kierunki wydatkowania środków z Funduszy na rzeczSprawiedliwej Transformacji, odbyło się spotkanie ww. podmiotów zprzedstawicielami Komisji Europejskiej, która przygląda się planowanejinwestycji.

„W opinii KomisjiEuropejskiej inwestycje w odnowę zasobów wodnych muszą respektować zasadę„zanieczyszczający płaci” czy być zgodne z zasadą DNSH (przyp. red. zasadanieczynienia znaczącej szkody środowisku)” – przybliżył Pełnomocnik MaciejSytek.

Pierwszy krok dorealizacji projektu postawiony

Jedna z kluczowychinwestycji objęta projektem obejmuje wykorzystanie zbiorników powyrobiskowych wBiskupiej Strudze oraz przystosowanie kanału Ślesińskiego do przerzutu wód. Wtej kwestii 8 listopada br. w Wilczynie (powiat koniński) miało miejscepodpisanie listu intencyjnego w sprawie zwiększenia retencji i ochronyprzeciwpowodziowej Warty. Wydarzenie to było ukoronowaniem dotychczasowychdziałań Agencji Rozwoju Regionalnego, organizacji pozarządowych oraz PGWWody Polskie, mających na celu odbudowę zasobów wodnych w Powidzkim ParkuKrajobrazowym, zdegradowanych w wyniku działania kopalni węgla brunatnego.Wśród podpisujących porozumienie był Pan Jacek Bogusławski – WicemarszałekWojewództwa Wielkopolskiego, a także przedstawiciele Wód Polskich, samorządówczy ZE PAK-u. Inwestycja składa się z dwóch kluczowych elementów. Pierwszyetap zakłada modernizację pompowni Pątnów i Morzysław na Kanale Ślesińskim, adrugi budowę układu łączącego Jezioro Gosławskie ze Zbiornikiem Kleczew.

„Podpisane Porozumienie dotyczy jednejinwestycji ujętej w projekcie przygotowanym przez PGW Wody Polskie do wsparciaze środków Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji będących w dyspozycjiSamorządu Województwa Wielkopolskiego. Dzięki tej inwestycji przywrócimy zasobywodne w jeziorach Powidzkiego Parku Krajobrazowego oraz zwiększymy retencję naterenie subregionie” – powiedział Prezes Maciej Sytek.