O zmianach w programie Czyste Powietrze, który na nowych zasadach zostaniewznowiony 31 marca mówił samorządowcom AglomeracjiKonińskiej Robert Gajda, zastępca prezesa Narodowego Funduszu OchronyŚrodowiska i Gospodarki Wodnej. –Prace nad zmianami rozpoczęły się w połowie 2024 roku i obejmowały konsultacjez ponad 200 podmiotami – gminami, organizacjami pozarządowymi i mieszkańcami –mówił.

Robert Gajda przyjechał do Konina na zaproszeniezarządu Stowarzyszania Aglomeracji Konińskiej. Spotkanie w Domu Zemełki otworzyliprezydent Piotr Korytkowski, prezes zarządu Stowarzyszenia Aglomeracja Konińskaoraz wiceprezes Katarzyna Fryza, starosta koniński.

Zastępca prezesa Narodowego Funduszu OchronyŚrodowiska i Gospodarki Wodnej przedstawił możliwości finansowania zprogramów priorytetowych, które na 2025 rok ma zaplanowane NFOŚiGW. Skierowanesą one zarówno do osób indywidualnych (np. Czyste Powietrze, Mój Rower Elektryczny),ale i przedsiębiorców oraz samorządów (np. Gospodarka wodno- ściekowa waglomeracjach, Kogeneracja powiatowa, Ciepłownictwo powiatowe).

Największym zainteresowaniem uczestnikówspotkania i jednocześnie najwięcej pytań było o program Czyste Powietrze, któryna nowych zasadach zostanie wznowiony 31 marca 2025 roku. Wśród planowanychzmian można się spodziewać wprowadzenia w całej Polsce operatów gminnych; obowiązekwypłaty zaliczki na konto beneficjenta, a nie wykonawcy, limity dotacji naposzczególne kategorie kosztów, dotacje dla rzeczywiście najuboższych,uzyskanie określonego standardu energetycznego w wyniku realizacji inwestycji,uproszczenie i przyspieszenie procesu otrzymania i wypłaty dotacji, więcejkontroli firm i beneficjentów, którzy będą przyłapani na nieuprawnionymdziałaniu.

Jak podkreślił Robert Gajda, reformy tesą odpowiedzią na nadużycia, które pojawiały się w poprzednich edycjachprogramu. – Prace nad zmianamirozpoczęły się w połowie 2024 roku i obejmowały konsultacje z ponad 200podmiotami – gminami, organizacjami pozarządowymi i mieszkańcami. Dziś zarządFunduszu zatwierdził reformę i przekazał ją do dalszego procedowania naszczeblu rządowym – wyjaśnił.

Duże zainteresowanie wzbudziła rola gminyjako operatora programu oraz konsekwencje, jakie mogą wyniknąć znieprawidłowości po stronie beneficjentów lub wykonawców. Uczestnicy pytali,czy operatorzy (czyli np. urzędnicy gminni, doradcy klimatyczni) będą musieliposiadać specjalistyczną wiedzę z zakresu budownictwa. –Zanim operator dokona kontroli, musi otrzymać świadectwo energetyczne, więc niemusi być specjalistą. Będzie się opierał na tym dokumencie. Dodatkowooperatorzy otrzymają narzędzia, które pomogą w weryfikacji, czy wszystkiewymagania zostały spełnione – uspokoił Gajda.

Gorącą dyskusję wywołała także unijnadyrektywa EPBD, która od 2025 roku wprowadza między innymi brak możliwościudzielania dotacji na piece gazowe ze środków publicznych. – Program Czyste Powietrze jest programem ciągłym i w trakcie jegotrwania Unia Europejska zmieniła zasady możliwości finansowania pieców napaliwa kopalniane, a takim jest gaz – tłumaczył Robert Gajda.

Spotkanie w Koninie było kolejnym, jakieStowarzyszenie Aglomeracja Konińska zorganizowało w zakresie współpracy iinformacji z funduszami ochrony środowiska. Emilia Wasielewska, dyrektorkabiura Stowarzyszenia zapowiedziała kolejne wydarzenia i spotkania dostosowanedo wyzwań i potrzeb samorządów,doradców klimatycznych oraz mieszkańców z terenu Aglomeracji Konińskiej.

opr. Marcin Szafrański